Ondan istanbulla ilgili haberler daha çok dikkat çekiyor 
| Biyomedikal Mühendisliği ve Biyomedikal Cihaz Teknolojisi :: Forum :: Biyomedikal :: Proje Tasarım Grupları |
|
<< Önceki konu | Sonraki Konu >> |
| Wireless EKG Cihazı | ||
|
Moderatorler: Yasin Çağan, yavuznuri, Kadir
|
| Yazar | Mesaj | ||
| Yasin Çağan |
| ||
Site Kurucusu   Kayıtlı Üye #1 Kayıt Tarihi: 04 Dec 05 saat: 12:18Üniversite:: Marmara Üniversitesi - Anadolu Üniversitesi Mesaj Sayısı: 579 21 kez 20 mesajda teşekür aldı | ekisper demiş ki ... arkadaşlar merhaba siteye yeni kayıt oldum. forumlarda sizlerin yazılarını okuduğumda baya ilgimi çektiğini söylemeliyim. ben bu dönem proje ve bitirme tezi olarak wireless ekg cihazı projesi aldım. fakat öncelikle ekg cihazının tasarımını ve çalışma prensibini bilmeliyim. bana bu konuda ellerinde döküman şemalar ve programları olan kişilerden yardımlarını bekliyorum. şimdiden teşekkür ederim. [ Düzenlendi 18 Sep 06 saat: 14:28 ] | ||
| Başa dön |
| ||
| zilog |
| ||
teknisyen  Kayıtlı Üye #105 Kayıt Tarihi: 07 Mar 06 saat: 02:57Üniversite:: yenimahalle end. meslek lisesi- Mesaj Sayısı: 117 3 kez 3 mesajda teşekür aldı | site içerisinde verilen linklerde basit bir ecg devresi veren bir site ismi vermişti linkleri baglantılar bölümünde olacaktı sanırım bakrsan işini görebilir belki ekisper arkadaşım  | ||
| Başa dön |
| ||
| Yasin Çağan |
| ||
| Site Kurucusu Kayıtlı Üye #1 Kayıt Tarihi: 04 Dec 05 saat: 12:18Üniversite:: Marmara Üniversitesi - Anadolu Üniversitesi Mesaj Sayısı: 579 21 kez 20 mesajda teşekür aldı | Burada Burada ve Şurada Bazı dökümanlar ve şemalar var. Site içerisinde arama yapıp bu sitede biraz daha zaman harcarsan bunları bulabilirdin. [ Düzenlendi 19 Sep 06 saat: 02:04 ] | ||
| Başa dön |
| ||
| Yasin Çağan |
| ||
| Site Kurucusu Kayıtlı Üye #1 Kayıt Tarihi: 04 Dec 05 saat: 12:18Üniversite:: Marmara Üniversitesi - Anadolu Üniversitesi Mesaj Sayısı: 579 21 kez 20 mesajda teşekür aldı | Bilgi Nedir? En genel anlamda bilgi herhangi bir fiziksel başlangıç olarak algılanabilir. Bu başlangıç sıcaklık,hız,basınç vb. fiziksel unsurlar olabilir. Doğada saf olarak bulunan bilgi ve bu bilginin algılanması bizim için hayati önem taşır. Vücudumuza zarar verecek oranda ısı yayan bir cisme dokunduğumuzda bize cismin sıcak olduğunu bildiren organımız duyu reseptörleridir. Duyu reseptörleri, bilgiyi bizim algılayacağımız şekle çeviren dönüştürücü (transduser) dür. Algılanılan bilgi sinirsel iletim sayesinde yorumlanmak üzere beyne gönderilir. Beyin alınan bilgiyi kendisinde bulunan program sayesinde yorumlar , bilgiye verilmesi gereken cevabı yine sinirsel iletim sayesinde geri yollar ve elimizi ısı yayan cisimden uzaklaştırmış oluruz. Kısacası bilginin alınması, yorumlanması ve bu bilgiye cevap verilmesi insan metabolizması için hayati önem taşır.  Biz bilgiyi biyomedikal ve teknolojik bilgi olmak üzere iki şekilde tanımlamaktayız. BİLGİNİN BİYOMEDİKAL TANIMI İnsan metabolizmasından alınan herhangi bir fiziksel veya sayısal büyüklüğün normal değeri ile karşılaştırılmasıdır. Kan basıncı ,kandaki fosfat, hemoglabin, o2 gibi maddelerin değeri,sıcaklık ,kan akış hızı,akciger kapasitesi biyomedikal bilgiye örnek olarak verilebilir. BİLGİNİN TEKNOLOJİK TANIMI Biyomedikal bilginin algılanması ve bu bilginin bizim anlayabileceğimiz fiziksel boyuta dönüsmesi için teknoloji kullanılır. Teknolojik olarak bilgi fiziksel boyuttan elektriksel boyuta geçmektir. Bilginin teknolojik karşılığı ise işarettir. Aşağıda bir teknolojik bilgi edinme devresinin en genel blok şeması verilmiştir. Teknolojik bilgi edinme yöntemi genelde blok şemada görüldüğü gibidir. Bunun için öncelikle herhangi bir fiziksel boyuttaki bilginin uygun dönüştürücülerle (transduser) elektriksel boyuta (işarete) çevrilmesi gerekir. Elektriksel boyuta çevrilmiş (bilgi)işaretin genel karakteri zamanla değişiminin küçük genlikli (mikrovolt-milivolt) olması ve belli bir frekans spektrumuna sahip olmasıdır. Dolayısıyla bilgi edinmemizdeki ama- cımız; işaretin orjinal şeklini bozmadan, yeterince yüksek elektriksel genliğe yükseltmek(bunun için ön yükseltme ve filtreleme devreleri kullanılır) ve bu haliyle işareti ortama aktararak belli bir program çerçevesinde işlemektir. İşlenen bilgi kısmen hafızada tutu-labileceği gibi, tekrar dış dünyaya aktarmak üzere analog hale dönüştürülebilir yada dijital olarak dış dünyaya aktarılır. Şu halde biyomedikal cihaz teknolojisi; uygun dönüştürücüyü belirlemek, küçük genlikli işareti yükseltmek, filtrelemek, anolog işareti dijital işarete dönüştürmek bu amaçla mux, S/H, A/D işlemlerini yapmak, mikroişlemçi etrafında bilgileri işlemek ve buradan dış dünyaya aktarmak için gerekli olan bütün elektriksel ve fiziksel araçları kullanmak mecburiyetindedir. Şimdi bu bolk şema etrafında girişten çıkışa doğru bu araçları tanıyalım:  BLOK DİAGRAM İŞARET Herhangi bir boyuttaki fiziksel büyüklüğün zamanla değişim şekli o fiziksel bü-yüklüğün bilgisidir. Bu bilgiyi elde etmek, bilgi üzerinde işlemler yapmak (yükseltmek filtrelemek, A/D, D/A...) ve işlenen bilgiyi tekrar dış dünyaya farklı bir ortamda aktarmak için elektriksel boyuta çevrilmesi gerekir. İşte bilgiyi birebir temsil eden ve elektriksel boyuta çevrilmiş olarak voltaj-zaman (v-t) eksen takımında gösterilen şekline işaret (sinyal) denir. Diğer bir deyişle işaret bilginin osilaskop ekranında izlenen şeklidir.  İşareti karakterize eden temel özellikler: İşaretin zamanla değişim şekli İşaretin frekans spektrumu 1.İŞARETİN ZAMANLA DEĞİŞİMİ İşaret osilaskop ekranında görüldüğü gibi yatay ve dikey eksenlerde bölmelendirilmiş ve birimlendirilmiştir. Yatay eksen zamanı (t) belirtirken, dikey eksen voltajı (v) belirtmektedir. İşaretin zamanla değişim şekli ise, yatay ve dikey eksen takımındaki değişim şeklidir. Farklı işaretler için değişim şekli genel görünüm karakteri itibariyle birbirinden farklıdır.  Genlik; bir sinyalin dikey eksen takımında aldığı değerdir. Bu değerin elektriksel karşılığı ise voltaj (v) dır. Genliğin herhangi bir andaki değerini f(t) fonksiyonu belirler.  Frekans-periyot; bir sinyalin frekansı sinyalin bir saniyede yaptığı çevrim sayıdır. Şekilde gösterilen sinüs dalgası her 1ms de bir kendisini tekrarlar. Bu nedenle, bu sinüs dalgasının periyodu 1ms ve frekansı 1khz’dir. 2. İŞARETİN FREKANS SPEKTRUMU Her işaretin zamanla değişim şeklini karakterize eden bir V=f(t) fonksiyonu yazılabilir. Ancak bu fonksiyon genellikle karmaşık şekillerde karşımıza çıktığı için çok bilinen bir sinüsoidal işaret gibi değişimlerin toplamı olarak ifade edilirse, en karmaşık değişim şekli için bile V=f(t) değişimi elde edilebilir. Bu kolaylık fouroid dönüşümünün geliştirilmesiyle sağlanmıştır. Fourier dönüşüm teoremi derki; her işaret genlikleri, frekansları ve fazları birbirinden farklı çok sayıda sinüsoidal işaretin toplamı olarak elde edilebilir.  Basit ve saf bir sinüsoidal işaretin yatay ekseni frekans ve dikey eksenide voltaj olarak gösterilmek istense aşağıdaki şekil gibi tek bir dikey çizgi elde edilir.    İşaret zamanla değişim şekline göre iki sınıfa ayrılabilir: Analog işaret Dijital işaret 1. ANALOG İŞARET   2. DİJİTAL İŞARET  Herhangi bir zaman aralığında birbirinden farklı iki değer alabilen işarete dijital işaret denir. Kan basıncınınbelirli bir değer ile karşılaştırılmasıveya analog işaretin daha rahat işlem yapılabilmesi için dijitale çevrilmesi sonucu oluşan işarete örnek verilebilir. Analog işaretlerin elde edilmesi ve işlenmesi için kullanılan elektronik devrelere analog elektronik devreler, bu amaçla kullanılan entegre devrelere de analog entegre devreler (analog devices) veya Lineer entegre devreler denir. Dijital işaretlerin elde edilmesi ve işlenmesi için kullanılan elektronik devrelerede dijital devreler, bu amaçla kullanılan entegre devrelere dijital entegre devreler denir. Her iki tür entegre devre yapısında temel devre elemanı transistördür. O halde analog devrelerde transistörlerin çok sayıda farklı değer üretecek anlamda sürünmesi yada çalıştırlması söz konusu iken dijital devrelerde yalnız iki değer üretecek anlamda çalıştırılması esastır. Transistörün bu son şekliyle çalıştırılmasına anahtar olarak çalıştırma tanımlaması yapılır. Burada esas olan bir değerin var olup olmamasıdır. Dijital entegre devrelerin günümüzde en yaygın ve en etkili şekilde kullanılan tipleri mikro işlemcilerdir. Bu entegre devrelerle yoğun olarak geliştirilmekte olan yazılım (software) teknikleri kullanılarak amaca uygun programlarla çok esnek işaret işleme teknikleri geliştirilmektedir. BAZI BİYOMEDİKAL İŞARETLER VE BU İŞARETLERİN İŞLENMESİ Biyomedikal işaretlerin temel karakteristiği küçük genlikli ve çok çabuk değişen bir harmonik içeriğe sahip olmasıdır. Biyomedikal bir işaretin dalga biçimitam bir sinüs dalgasından farklıdır ve birçok durumda temel bir frekans belirlemek güçtür. Fakat şekilde gösterildiği gibi herhangi bir kendini tekrar eden dalga, temel frekanstaki sinüs ve cosinüs dalgalarının toplamıyla elde edilebilir. Kısacası; genel olarak harmoniğin frekansı ne kadar yüksekse genliği o kadar düşüktür. Bu nedenle işarete bağımlı olarak frekanstaki bazı bileşenleri ihmal edilebilir bir noktaya kadar dikkate almamak olasıdır.  Kompleks bir dalga biçiminin frekans bileşenlerine ayrılması tekniğine fourier analizi (frekans spekturumu yöntemi) denir. Bu teknik biyomedikal işaretleringenliğinin yükseltilmesi aşamasında önemli bir yere sahiptir. Kompleks bir sinyalin genliği yükseltilmek istenildiğinde fourier analizi ile sinyalin içindeki frekansların seviyeleri belirlenir. Yükselticinin performansı belirlenen seviyelerle uyumlu seçilir. Biyomedikal işaretlerin düşük genlikli ve çok çabuk değişen harmoniğe sahip olması nedeniyle genliklerinin yükseltilmesi esnasında dış parazitlerden korunmaları, frekans seçimi yapılarak yükseltilmeleri ortak mod gürültüsünden arındırılmak için özel teknikler kullanılmalıdır.  Günümüzde bir işaretin yükseltilmesi, üzerinde işlem yapılması,A/D,D/A çevrilmesi,filtrelenmesi,modüle ve demodüle edilmesi v.b.işlemlerinin yapılması için kullanılan en önemli devre elemanı lineer entegre devrelerdir.Bu nedenle lineer entegre devreler dolayısıyle işlemsel yükselteçlerin iç yapısı ve uygulama şekillerini bilmek bizim için faydalı olacaktır. [Submitted by [ u H u R u ]®] | ||
| Başa dön |
| ||
| Yasin Çağan |
| ||
| Site Kurucusu Kayıtlı Üye #1 Kayıt Tarihi: 04 Dec 05 saat: 12:18Üniversite:: Marmara Üniversitesi - Anadolu Üniversitesi Mesaj Sayısı: 579 21 kez 20 mesajda teşekür aldı | Ekg ve Dolaşım Sistemi Enstrumantasyonu EKG ve Derivasyon Kalp , göğüs kafesi içerisinde ters çevrilmiş bir koni şeklindedir. İki kulakçık (atrium) ve iki karıncık (ventrikül) ‘dan yapılmıştır. Kalbin kas tabakasını besleyen damarlara koroner damarlar denir. Kalbin sol tarafında devamlı temiz kan (oksijeni bol) , sağ tarafında ise devamlı kirli kan (karbondioksiti bol) bulunur. Kanın kalpten doku ve organlara taşındığı damarlara atardamar adı verilir. Atardamarlar,vücudun çeşitli kısımlarına akan kanı düzenlemek için,çap değişikliklerine izin vermek üzere elastik olmaya meyillidirler. Akciğer atardamarı hariç,hepsi temiz taşır. Toplardamarlar , kanı tekrar kalp ve akciğerlere taşır. Oksijen ; bütün vücuda dağılmış bulunan kılcal damarlar vasıtasıyla,doku hücrelerine taşınır. Akciğer toplardamarı hariç hepsi kirli kan taşır. Kılcal damarlar , birkaç mikrometre çapında atardamarlar ile toplardamarlar arasındaki bağlantıyı sağlayan küçük damarlardır. Kalbin pompalama çevrimi sistol ve diyastol olarak iki kısma ayrılırlar : Sistol , kalp kaslarının özellikle sol ventrikül kaslarının kasılarak kanın pulmoner arter ve aorta pompalanması zamanıdır. Diyastol ise kalp odacıklarının gevşeyerek kanla dolduğu zamandır. Kan,arter sistemine pompalandıktan sonra kalp,dinlenme durumuna geçer ve çıkış kapakları kapanır. Kısa bir süre sonra giriş kapakları açılarak diyastol biter ve yeni bir kalp çevrimi başlar. Kan basıncının maksimum değerine , “ sistolik kan basıncı “ , en düşük değerine de “diyastolik kan basıncı “denir.ve genellikle,sistolik ve diyastolik basınç şeklinde gösterilir. Ölçü birimi mm Hg . olarak kullanılır. Diyastolik durum,kalbin kasılma işlemini bitirip dinlenme durumuna geçtiği andaki basınçtır. Bu durumda,kasılma yok ve kalp istirahat halindedir. Sistolik durumda ise, kalp kasılmaya başlamış ve kan maksimuma doğru çıkar. Buna tansiyon denir. Büyüklerde,normal şartlarda koldaki atardamardan ölçülen sistolik basınç, 95 ile 140 mmHg. arasında değişir ortalama değeri 120 mmHg. dir. Normal diyastolik basıncın ortalama değeri 80 mmHg. olup, 60 ile 90 mmHg. arasında değişmektedir. Kalp ve dolaşım sistemini,bir pompa ve hidrolik boru sistemine benzetmek mümkündür,ancak sistemi oluşturan arterlerin enlerinin genişlikleri sabit olmayıp, kendilerini çevreleyen kasların kontrolü altında değişkendir. Ayrıca her birinin valf (kapak) sistemi vardır. Kanın dolaşımı bir pompa görevi gören kalbin sıkışmasıyla oluşan basınç yardımıyla sağlanır. Temiz kan kalbin sol karıncığı yardımıyla tüm vücuda çeşitli organ ve dokularda gerek duyulan oksijeni sağlamak üzere verilir. Vücuttaki kan dolaşım sistemi,tüm hücrelere bir hücre çapından daha uzak kalmayacak şekilde kılcal damarlar yardımıyla tüm vücudu örtmüştür. Sindirim sistemine uğrayan kan buradaki besin maddelerini ve suyu bünyesine alır. Böbrek bir filtre görevi yaparak kanı atık maddelerden temizler. Oksijenini organlardaki doku ve hücrelere veren kan,oksijensiz kirli kan olarak sağ kulakçığa döner. Bu kirli kan sağ karıncığa geçer ve oradan da sol karıncığa gider. Sağ karıncıktan bünyesinde toplanan CO2 yi verip yerine O2 almak üzere pulmaner arter üzerinden akciğerlere pompalanır. Akciğerdeki bu alışveriş sonucu temiz kan sol kulakçığa döner. Kalp birbirini izleyen dönemler boyunca hiç durmadan belirli bir elektriksel potansiyel üreten bir organdır. Dinlenme durumundaki miyokard hücresinde belirli bir uyarım tarafından başlatılan elektro kimyasal içerikli etkinliğe aksiyon potansiyeli yada elektriksel sistol denir Aksiyon potansiyeli de polarizasyon ve re polarizasyon aşamalarından oluşur. Hücrenin re polarizasyonu izleyerek başlangıç durumundaki özelliklerine dönmesi ile dinlenme potansiyeli öbür adı ile elektriksel diyastol gelişir. De polarizasyon sırasında , membran dinlenme potansiyelinin –90 mV düzeyinden –40 mV dolayına ulaşması ile açılan ve bu nedenle “ de polarizasyon aracılığıyla ile işleyen “ ya da “ voltaj aracılığıyla işleyen kanal “ olarak nitelendirilen özel geçitlerden hücreye giren Ca, öncelikle biriktiği “ hücre içi Ca deposundan salıverilerek , aktin miyozin arasındaki etkileşimi baskılayan trombiyozin ‘in bu işlevini ortadan kaldırıp kontraksiyonu başlatır.  Kalbin,de polarizasyon ve re polarizasyon süreçleri sırasında çevresinde oluşturduğu elektriksel potansiyel değişikliklerinin,bedeninin iletken bir ortam gibi davranmasından başka bir deyişle bir tür volümlü iletken olmasından yararlanılarak zamana karşı çizdirilmesine elektrokardiyografi , bu yöntemle elde edilen çizgiye elektro kardiyogram , elektrokardiyografi sırasında kullanılan ve temelde değiştirilip geliştirilmiş bir galvanometre olan aygıta ise elektro kardiyograf denir. Elektro kardiyogram üzerinde , kalbin elektriksel potansiyeline ilişkin yön, genlik ve zaman içinde değişim gibi bilgiler yer alır. Kalp tarafından oluşturulan ve beden yüzeyine iletilen elektriksel potansiyelinin elektro kardiyografa aktarılabilmesi için kollara,bacaklara ve göğüs duvarı üzerindeki belirli noktalara yerleştirilen metal parçacıklara elektrot denir. Elektrotların belirli bir düzene uyularak ve iletken tellerin aracılığından yararlanılarak elektro kardiyografın uçlarına bağlanmaları ile derivasyonlar elde edilir. Bedenin iki noktası arasındaki potansiyel farkını saptayacak biçimde oluşturulan çift elektrotlu bağlantılar bipolar derivasyonlar , beden yüzeyinin belirli bir noktasındaki potansiyeli algılayacak gibi düzenlenen tek elektrotlu bağlantılar ise unipolar derivasyonlar olarak nitelendirilirler. Kalbin bu şekilde işleyişiyle kalp kaslarında belli bir hareket enerjisi oluşmasına neden olur. Kas kasıldığı zaman kısalır dolayısıyla karıncığın hacmi de azalır, bu yüzden kan dışarı doğru pompalanır. Kalp, kan pompalayacak biçimde oluşmuş bir kastır. Kalp duvarını oluşturan kas hücreleri kasıldığında kalp kan pompalar, mekanizma potansiyelini ortaya çıkarır. Adı geçen potansiyel kalpten tüm vücuda yayılan elektrik akımlarını yaratır. Yayılan elektrik akımları vücudun çeşitli bölgelerindeki elektrik potansiyellerinde farklılıklar yaratır; adı geçen potansiyeller deriye bağlanmış yüzey elektrotlarıyla saptanıp kaydedilebilir. Hastanın göğsüne , kollarına veya bacaklarına yerleştirilen elektrotlar yardımıyla kas hücrelerinde oluşan elektriksel sinyal hacmi ölçülebilir.bu elektriksel boşalma zamanına bağlı olarak mekanik bir planlamayla ölçülebilir ve oluşan dalga şekli bizim EKG veya ECG olarak adlandırdığımız elektro kardiyogram olarak tanımlanır  Normal olan ya da normal olmayan elektro kardiyogram örneklerinin açıklanıp kavranmaları, elektrokardiyografiye ,derivasyon ekseni ve kalp vektörü kavramaları temel alınarak yaklaşıldığında ayrıntılı olarak incelemek mümkündür. Başka bir deyişle belirli bir derivasyonun ekseni ile kalbin elektriksel etkinliğini yansıtan vektörler bilinirse , o derivasyon tarafından çizilmesi gereken elektro kardiyogram kolayca bulunabilir. Elektrokardiyografi uygulamaları sırasında kullanılan 12 derivasyon,taraf derivasyonları başlıkları adı altında iki ana kümeye ayrılırlar. Taraf derivasyonları bipolar veya unipolar olarak düzenlenirler. Standart derivasyonlar adı ile bilinen bipolar taraf derivasyonları I,II,III olarak gösterilirler. Unipolar taraf derivasyonları ise aVR, aVL, veya VF olarak belirtilirler. Elektrotların yerleştirildikleri yere göre değişmek üzere,bipolar taraf derivasyonlarının , bedenin iki noktası arasındaki potansiyel farkını saptamalarına karşılık unipolar taraf derivasyonları ile göğüs derivasyonları , belirli bir noktadaki potansiyeli gösterirler. Standart bağlantı şekilleri : Standart EKG kaydında hastaya bağlı beş elektrot vardır:sağ kol (RA), sol kol (LA), sol bacak (LL), sağ bacak(RL) ve göğüs ( C) . İlgili elektrotlar kablo ayırıcı düğmesiyle diferansiyel devre ayarı yükselticisinin girişlerine bağlanmıştır. Farklı elektrot çiftleriyle saptanan kayıt işlemi, farklı dalga biçimleri ve açıklıklarıyla sonuçlanır; adı geçen farklı durumlara bağlama telleri denir.  Her bağlama teli,öteki kablolarda bulunmayan,belirli miktarda,tek ve biricik bilgiyi iletir. Şekil 3.3 standart kablolardan altısıyla incelenen kalbin elektrik mihverini göstermektedir: I, II, III, AVR, AVF, ve AVL.Doktor farklı görünümleri inceleyerek, kalpteki hastalığın tipini ve konumunu tespit edebilir çünkü dalga biçimi sapmaları geçmişteki hastalık durumlarıyla bağlantılıdır.12 standart telin elektrik bağlantısı Şekil 3.4’de gösterilmiştir. EKG makinesi hastanın sağ kolunu, ortak elektrot olarak kullanır, (kablo ayırıcı düğmesi de sağlamak için kaldırılmıştır) doğru organı ya da göğüs elektrotlarını diferansiyel yükseltici girişine bağlar.Biyopolar vücut kabloları kablo I, kablo II ve kablo III’e karşılık gelir ve Einthoven üçgenini oluşturur.  Şekil 3.4 Bipolar taraf derivasyonları Derivasyon I : RA eviren girişe bağlanırken,LA amplikatörün evirmeyen girişine bağlanır.Temelde voltmetre gibi kullanılan bir galvonametre olan elektrokardiyografi aygıtının negatif ucuna bağlı elektrotun sağ kola,pozitif ucuna bağlı elektrotun ise sol kola yerleştirilmesi işe elde edilen bipolar taraf derivasyonudur.Bu derivasyon iki kol arasındaki potansiyel farkını yansıtır. Derivasyon II : RA eviren girişlere bağlanırken,LL elektrotu amplikatörün evirmeyen girişine bağlanır.(LA, RL’de kısa devre yapar).Elektro kardiyografın negatif ucuna bağlı elektrotun sağ kola, pozitif ucuna bağlı elektrotun ise sol bacağa yerleştirilmesiyle sağ kol ile sol bacak arasındaki potansiyel farkını veren derivasyon II düzenlenmiş olur. Derivasyon III : LA eviren girişe bağlanırken,LL evirmeyen girişe bağlanmıştı. (RA, RL’ de kısa devre yapar). Elektrokardiyografin negatif ucuna bağlı elektrotun sol kola , pozitif ucuna bağlı elektrotun ise sol bacağa konması gereklidir. Derivasyon III, sol kol ile sol bacak arasındaki potansiyel farkını veren bir düzenlemedir.  Şekil 3.5 Wilson’un unipolar taraf derivasyonları Sağ kola ve sol bacağa yerleştirilen elektrotlara bağlı teller birleştirilirse Wilson santral terminali olarak adlandırılan ortak bir uç elde edilmiş olur. Kapalı devreyi oluşturan üç büyük arasındaki farkların sıfır olacağını bildiren kirchoff yasasına göre,bir kalp siklusunun alınabilecek tüm noktalarında,sağ koldaki,sol koldaki ve sol bacaktaki potansiyel değerlerinin toplamının sıfır olması gerektiğinden,santral terminalin kalp siklusu boyunca sıfır potansiyel ölçmesi beklenir. Santral terminal, elektrokardiyografinin negatif ucuna yerleştirilir ve aygıtın pozitif ucuna bağlı bir araştırıcı elektrot,sırası ile sağ kola,sol kola,sol bacağa yerleştirilerek gezdirilirse, karşılıklı olarak VR,VL,VF olarak gösterilen unipolar taraf derivasyonları olarak gösterilirler. sağ koldaki ,VL :sol koladaki VF :sol bacaktaki potansiyel değerlerini ölçen derivasyonlardır.Sözü edilen unipolar taraf derivasyonları aracılığıyla çizilen potansiyel genlikleri küçük olduğundan,ölçülen potansiyel genliklerini 1.5 kat artıran yeni bir düzenleme getirilerek kullanıma sokulmuştur. Güçlendirilen unipolar taraf derivasyonlarını oluşturmak için izlenmesi gereken temel ilke, elektrokardiyografin pozitif ucuna bağlı araştırıcı elektrot hangi tarafa yerleştirilmişse,o tarafın santral terminali ile ilişkisini kesmektedir. Bu yöntemle elde edilen derivasyonlar VR; VL; VF simgelerinin başına “ güçlendirilmiş “ sözcüğünün ilk harfi yerleştirilerek aVR, aVL, aVF olarak belirtebilirler.  Şekil 3.6 Goldberger’in unipolar taraf derivasyonları Tek kutuplu vücut kabloları, artırılmış vücut kabloları olarak da bilinir ve her üç organdan gelen toplu potansiyeli aynı anda inceler. Her üç artırılmış kabloda iki organdaki sinyaller bir direnç ağında toplanır ve sonra yükselticinin tersine çeviren girişine bağlanır,geri kalan vücut elektrotundan gelen sinyal evirmeyen girişe bağlanır. AVR derivasyonu : RA evirmeyen girişe bağlanırken, LA ve LL eviren girişte toplanır. AVL derivasyonu : LA evirmeyen girişe bağlanırken, RA ve LL eviren girişte toplanır. AVF derivasyonu : LL evirmeyen girişe bağlanırken, RA ve LA eviren girişe bağlanır. Tek kutuplu göğüs derivasyonları (V6 yoluyla V1) göğsün,yükselticinin evirmeyen girişine bağlı belirli özelikli bölgelerindeki sinyallerle ölçülürken,RA,LA ve LL sinyalleri yükselticinin eviren girişindeki direnç “Wilson şebekesinde” toplanır ( “elektriksiz elektrot” da denir). EKG Dalga Şekli : Elektro kardiyogramda yer alan dalgaların süreleri ve genlikleri , elektrokardiyografi kağıdı üzerindeki dikey ve yatay çizgilerin aralıklarından yararlanılarak ölçülebilir. Elektro kardiyogram dalgalarının genlikleri 1 mV luk potansiyel ‘in karşılığı 10 mm olacak şekilde düzenlenir. Normal eko kardiyogram “ baseline” yada “taban çizgisi “ üzerinde sıralanan ve P,Q,R,S,T adı verilen dalgalardan oluşur. Dalgaların arasında kalan kesimlere bölüm,dalgaların arsında ki uzaklıklara ise aralık denir. P Dalgası : Atriumların de polarizasyonunu yansıtan p dalgasının tepesi yuvarlak,sivri ya da çentikli olabilir. Tepecikler arasındaki uzaklık 0.03 sn yi aşmadıkça çentiklenme normal bir görünümdür. Erişkinlerde p dalgasının genişliği en çok 0.10 sn olup genliği 2.5 mmden küçüktür. En büyük p dalgasına genellikle derivasyon I ve II de rastlanır. Sinüs ritimli kişilerde p dalgası, derivasyon I , II ve aVF de pozitif ; aVR de negatif ; aVL de pozitif ya da negatif yada iki fazlıdır. PR Aralığı : Sinüs-atrium düğümünden çıkan uyarının ventriküllere ulaşabilmesi için geçen sürenin karşılığı olan P-R aralığı,P dalgasının başlangıcından Q dalgasının başlangıcına,Q dalgasının görülmediği durumlarda ise R dalgasının başlangıcına kadar olan uzaklık olarak ölçülür. P-r aralığı bipolar yada unipolar taraf derivasyonlarında saptanarak en büyük değer alınır. Kalp hızının 70 –90 vurum/ d arasında olması koşuluyla P –R aralığının erişkinlerdeki normal değeri 0.12 – 0.20 sn dır. QRS Bileşiği : Ventrikül de polarizasyonu anlamına gelen QRS bileşiğinin belli başlı öğeleri,Q ile gösterilen negatif bir dalga,olarak adlandırılan pozitif bir dalga ve S adı ile bilinen ikinci bir negatif bir daldadır. QRS bileşiğin de taraf derivasyonların da ölçülür ve en büyük değer alınır. Erişkinler için geçerli bir değer olarak QRS bileşiğinin süresi normal kişilerde,0.10 sn tyi aşmaz. T Dalgası : Ventrikül depolrizasyonunu yansıtan t dalgasının erişkinlerdeki normal süresi 0.10 – 0.25 sn dir.Derivasyon I,II;V2,V6 da pozitif, aVR de genellikle negatif ,aVL ve aVF de pozitif , yassı iki fazlı yada negatiftir. Q – T Aralığı : Ventriküllerin de polarizasyonu ve re polarizasyonu için geçen toplam süreyi yansıtan Q – T aralığı QRS bileşiğinin başlangıcından T dalgasının bitimine kadar olan uzaklığı kapsar.  Kısaca ; P : oatrial kasılmayı (kalbin kasılmaya başladığı ilk an) . q : ana kısılmadan önceki zaman dilimi r : kalbin kasıldığı andaki kesiti s :kasılmayla gevşeme arasında kalan bölüm t : reolarizasyon yani kalp kasının rahatlama evresi olarak tanımlanabilir. EKG Sinyalinin Elde Ediliş Şekilleri Önceden tartışılan geleneksel EKG sinyallerinin yanı sıra,kimi zaman kullanılan belirli özel sinyaller de vardır. 1.Parmaklar Arasından (Interdigital ) Alınan EKG Sinyali Sinyaller herhangi iki parmak arasında alınır. Parmaklar arası EKG öncelikle hastaların içeride gözlemlenmesinde kullanılır (özellikle kalp pili yerleştirilmiş hastalarda,kalp atış hızının azalması pilin bozuk olduğuna işaret eder). Genel bir seçenek olarak, sinyal kaynağı olarak her elin işaret parmağını kullanılmaktadır. 2.Esofajel EKG Bu tip ekg ölçümünde bir elektrot yemek borusunun içine kalbin yakınına yerleştirilir. “ Tablet elektrotu “ içeren özel bir ekg kat eteri ,harici bipolar uyarı elektrotu veya negatosstrik tüp içine konulmuş özel bir elektrot EKG sinyalini almakta kullanılabilir. Elektrot kalbin yakınına,yemek borusuna yerleştirilir. Esofajel ekgnin temel işlevi kalbin atardamar aktivitesini incelemektir. P ve R dalgalarının bağıl büyüklükleri atrial (atardamar) algılaması için kullanılır. 3. Oturaklı EKG Bu tip EKG tuvalet kapağının iki tarafına yerleştirilen elektrotlarla yapılır. İstenen sinyal çoğunlukla ar ritim araştırma programının bulunduğu bir bilgisayara bağlanır. Amaç hastanın dışkılama sırasında zorlanırken ortaya çıkan kalp ritmini ölçmektir. 4.EKG Kaydı Ve Kalp Problemlerinin Saptanmasındaki Önemli Rolü Doktor hastadan alacağı EKG kaydı sayesinde hastalığın ne olduğuna karar verecektir. Mesela EKG çıktısı üzerindeki her bir anormal sinyal,kalbin bir kısmının hastalığına işaret edebilir. Örneğin EKG çıktısında alınan R dalgasının genliğinin çok yüksek olması,hipertansiyonda kalp büyümesinin olabileceği habercisidir. Kalp bir kastan ibarettir ve hayatını devam ettirebilmesi için devamlı olarak kanla beslenmesi gerekmektedir. Kan kalbe koroner damarlarla gelir Eğer kalbe kan getiren arterin,kısmen veya tamamen yolu tıkanırsa,bu damarlarla çalışan kalp bölgesi,kan akışı kaybından dolayı zarar görme durumunda kalacak ve kalbin o bölgesinde enfarktüs olduğu görülecektir. Kalp problemlerinin başka bir sınıfı,çeşitli kardiak aritmi bozukluklarıdır. Bunun içine Kalp atış oranındaki aşırılıklar,vaktinden erken bozulmalar,kalp blokajı ve fibrilasyon girmektedir. İnsanda normal kalp atış oranı 60-110 atış/dakika arasında değişir. Bundan fazla olan atış oranları tachycardia (taşikardi) olarak adlandırılır. Bu durumun tan tersi ise çok yavaş kalp atış oranıdır. Bu oran Bradycardia olarak adlandırılır ve 40-60 atış/dakika arasındadır. Fibrilasyon kas hücrelerinin tesadüfi bir tavır içersinde,asekron bir şekilde bozulması durumudur. Ventriküler fibrilasyonda EKG ‘nin asıl özellikleri kaybolur ve dalga şekli düşük bir genlik alır. Ön Yükselteci EKG ön yükselteci,biyoelektriksel bir fark yükseltecidir. En genel blok şema aşağıda gösterilmiştir. Kalp işareti kuvvetlendirici bloğu,hem ortak işareti bastıran hem de tampon görevi yapan ve elektrot kombinezonlarının seçiminin yapıldığı ön kuvvetlendirme katıdır.  Giriş devresi biyoelektrik yükseltecin yüksek empedanslı girişi,kanal secici düğme,1 mVluk kalibrasyon kaynağı ve hastalar üzerinde kullanılan defibrilatörlerin yüksek voltaj boşalmalarından koruyan elemanlardan oluşur. Modern cihazlarda izolasyon yükselteçlerinin hasta güvenliği için kullanılmasına rağmen,yükselteç biyoelektriksel enstrumantasyon (IA) kişiye vücut elektrotlarıyla direkt olarak bağlana bileneceğini göstermektedir.  En basit tipteki EKG yükselteci şekilde görüldüğü gibidir. Sağ bacak bağlantılı tek çipli (monolitik) EKG yükseltici, bir enstrumantasyon yükseltecinin (IA) kişiye vücut elektrotlarıyla direkt olarak bağlanabileceğini göstermektedir. İki adet 20 kW luk direnci tek bir noktaya bağlıyarak “ common mode “ gerilimi (CMV) elde edilir. EKG deki CMV,2 birimden oluşmaktadır. DC elektrot kesim potansiyeli 50 ya da 60 Hz ac-etkili karışma. Parazit karışımı EKG elektrotlarından ve hastalardan geçen güç hatlarının ve dönüştürücülerin manyetik ve elektrik alanlarından oluşur. Parazit akımları tek,ortak ve topraklı tellerde,alanlar ve düzenekler arasındaki toplayıcı bağlantı yoluyla akar. Sözü edilen türdeki gürültüler hep olagelmiştir,gürültülerden kurtulma çabası da hiç bitmeyecek gibidir. Modern gürültü azaltma programları EKG kayıtlarındaki paraziti düşürmekte çok başarılıdır. Enstrumantasyon amplikatörünün “common–mode“ atımı çok yüksektir ve gürültünün bir kısmını yok eder. Enstrumantasyon yükseltecinin (IA) çıkışı ,gürültüsü büyük ölçüde azaltılmış 60 hzlik Ekg sinyalidir. Enstrumantasyon yükseltecinin (IA) fark yükselteci olma özelliği gürültüyü azaltır,çünkü IA nın her iki girişindeki “common mode“ girişi eşittir. İşlemsel yükseltecin girişlerindeki eşit olmayan EKG sinyallerindeki farkı yükseltirken,eşit olan gürültü gerilimlerini yaklaşık “sıfır“ elde etmek üzere birbirinden çıkartır. Sol koldaki ve sağ koldaki EKG sinyalleri farklı düzeydedir, çünkü vücuttaki değişik noktalardan gelmektedir. Çıkışta gürültünün ne kadar az olacağı,İşlemsel yükseltecin “common-mode“ atımının ne kadar yüksek olduğuna bağlıdır. Diğer bir gürültü atma tekniği ise sağ-bacak bağlantısıdır. CMV şekilde görüldüğü gibi sağ ayak yükselteci ve hastanın sağ bacağına uygulanan sonuç voltajıyla evrirlir. Hastaya düşük miktarda (mikro amper) akım gelir. Şekildeki gibi hastaya,gürültüyü engelleyen bir gerilim uygulanmasının nedeni ise 50-60 hz-lik gürültüyü azaltmak için uygulanmıştır. Bu devre hastanın üzerindeki CM gürültüsünü ayarlamak ve sürmek için bir geri besleme olarak (hasta ve elektronik devreler) döngüsü içinde görev yapar. Sağ ayağa uygulanan voltaj CM voltajının evirilmiş şekli olduğundan (zıt fazda),hasta kanalları üzerindeki CM voltajı ile karşılaştığında ters yönde olduğu görülür. Sağ ve sol koldaki 60 hz-lik gürültü IA giriş terminallerindeki 60 hz-lik gürültü IA kesişim noktasına göre küçülür (IA 60 hz-lik gürültünün hepsini atmak zorunda değildir).Daha sonra İşlemsel yükseltecin “common mode“ atımı gürültüyü daha da azaltır. Eğer hastaya doğru olan,faz değişimi elektronik elemanlara geri dönen geri besleme sinyaline çarparsa,sağ bacak geri besleme devreleri titreşebilir. Eğer EKG sinyalinde yüksek frekanslı titreşim meydana getiriyorsa,pozitif geri-besleme problem yaratabilir.Genelde böyle bir devreyi (şekildeki gibi) yani enstrumantasyon amplikatörünü izolasyon yükselteci izler. İzolasyon,düşük seviyedeki EKG giriş sinyaliyle (1mVp-p) karışmaya çalışan gürültüyü (60 Hz’de 1Vp-p ) azaltır. İzolasyon yükseltecini takip eden bir alt geçiren filtre veya 60 hz-lik notch (bant geçiren) filtresi gürültüyü daha da azaltır. Devre DC kuplajlı ve yüksek kazançlıdır.(= 1000 v7v). Sadece elektrot kesim potansiyelleri düşük olduğunda (<10 mV) IA çıkış doyumunu (saturasyon) önlemek için çalışır. DC yenilenmesi daha büyük potansiyellerine dayanabilmesini sağlar. Yükseltecin di agnostik ölçümler için kullanılan –3 db-lik frekans cevabı 0.05 ile 100 hz arasında değişirken,görüntüleme cihazlarında bu cevap 0.05 ile 45hz arasında değişir. Elektrot kesim potansiyellerinden gelen etkilerin seçimi için EKG ön yükselteçleri AC kuplajlı olmalıdır. Yükseltecin düşük frekanslı cevabı daha sonra dc seviyesine kadar düşmemelidir,fakat EKG nın belirli dalga şekilleri çok düşük frekanslı bileşene sahip olduklarından dolayı,cevap dc ye çok yakındır. (0.05 hz)  Şekil 3.10 da ki gibi 300 mV a kadar çıkan kesim potansiyellerinde (ki bazen bunlar artı ve eksi 500 mV a kadar gidebilirler) giriş yükselteçlerinin doyması ve EKG sinyallerini yükseltmemesi gibi problemler doğabilir. Bu tür sorunları çözmek için üç şey yapılabilir. 1)İlkin giriş bölümü devre ayarı yükselticileri (A1 ve A2) düşük kazançta tutulur, 10 V/V gibi. Elektrot açıklığı 0.5 V olsa da,giriş yükselticilerinin çıkışı yalnızca 5 V’ye ulaşabilir. Elektrot kesimleri 0.5 olsa da giriş yükselteçlerinin çıkışı sadece 5’e kadar yükselir. 2)(A3) toplu kazançlı diferansiyel yükselticidir. 3)Üçüncüsü,bir dc dirençli yükseltici,dc açıklığını sıfırlamak için geri besleme mekanizmasında kullanılır. Bu yolla çalışır. Sol kol elektrot uzaklığının +300mV dc olduğunu düşünün,oysa artı ya da eksi değerde de olabilir. Yine,sağ kolun elektrotunun 0 V dc olduğunu düşünün. O zaman dc diferansiyel giriş voltajı 300mV’dir. Bunun sonucu A3 çıkışında +3 V’dir. Şimdi A4 çıkışı +150 V dc’ye varmaya çalışacaktır,çünkü A4,50’lik kazançtadır. Yine de,devre 150 V’yi kaldırmaz. Aslında çok yükselmez,çünkü pozitif yönde ilerlediği anda,geri besleme entegratörü A5,adı geçen noktada (25- kW ’luk direncin sağ yanı) A3’e negatif voltaj ekler. A3 çıkışı ilgili noktadan kazanç topludur (birdir). Böylece,elimizdeki,doğrusal toplama efektidir. Pozitif 3-V açıklığı A3’ten geçer, aynı anda A3’ten bir negatif düzeltici voltaj geçer. Bu,hem A3’ün çıkışında görülen ve böylece A4’ün de çıkışında saptanan açıklık voltajını,hem de böylelikle A4’ün çıkışındakini düşürür. Sırasıyla,entegratöre verilen hatayı azaltır,bu da geri beslenmiş hata düzeltici voltajı azaltır. İlgili negatif geri besleme,A4 çıkışındaki açıklık sıfırlandığı noktada durana dek yaklaşık 10 RC zaman birimi sürer. A4’ün op-amper hatası olarak kattığı küçük açıklık bile ortadan kalkar. Şekil 5-6’daki geri besleme devresi bir entegratör ya da yüksek geçirgen filtre olduğundan,yalnızca kesme sıklığının üzerindeki ac sinyallerine tepki verir. 0.05 Hz (tanıya yönelik EKG), 0.5 Hz (görüntüleme) ya da 2 Hz (çabuk uzaklık kurma) için yüksek geçirgen filtrede R ve C tarafından kurulabilir. İlgili dc direncinin sonucu,bir bağlama kondansatörü sinyal yolunda sırasıyla yerleştirilmiş gibi, orijinal dc-bağlı yükselticiyi ac bağlı yükselticiye döndürmektir. Açıklığın altındaki tüm sıklıklar iki yaklaşımdan biriyle ortadan kaldırılır,ama geri besleme dc restoratörlerinde sinyal gerçekte kondansatörden geçmemektedir.Tek avantaj geri besleme yaklaşımında doğrusal ve edilgen bir RC bağlama devresiyle karşılaştırıldığında daha kolay denetlenen etkin bir entegratör kullanılmasıdır. Dc elektrot açıklık voltajı yok edildiğinden,Şekil 5-6’daki çıkış yükselticisi (A4), doymadan 50 V/V’le sinyal alabilir. EKG dalga biçiminin ac bileşenlerini biraz büyütür. Dc bileşeni kaybolur. Sol kolun sinyal düzeyi eksi sağ kolu 1 mVp-p ise, A3’ün çıkışı 10 mVp-p olacaktır. EKG yükselticisinin çıkışı olan A4 çıkışı Vdış, 0.5 Vp-p olur. Önemli şekillerin belirgin yüksek frekanslı bileşenleri 100 hz e kadar çıkabilir,fakat gürültüyü oluşturan iskelet kası sinyallerinin de bu seviyede belirgin bileşenleri vardır. ve EKG izlemesinde somatik hareketleri iletir. Genellikle hasta tanısal EKG ölçümü sırasında hareketsiz uzanarak kas hareketlerini en aza indirip,ölçüm sırasında size yardımcı olabilir. Fakat uzun süren EKG görüntülenmesinde hasta çok uzun süre hareketsiz kalamayacağı için EKG sinyalinde yüksek miktarlarda somatik etki meydana gelecektir. Sonradan görüntüleme amacıyla dizayn edilen cihazlar 30hz dir.50 hz’e kadar değişen frekans cevaplarına sahiptir. Görüntüleme cihazlarında kullanılan daha düşük frekanslı cevap,dalga şeklini teşhis amacıyla kullanılamayacak kadar yüksek miktarda bozar (harmonileri artarak) fakat görüntülemeyi gerekli kılan,hayatı tehdit edici ar ritimlerin saptanmasına olanak sağlar. Kanal seçici düğme,kullanıcıyı görüntüleyecek dalga şeklinin seçimine olanak veren bir ön panel kontrolüdür. Manuel olarak seçilebilen makinalarda dönebilen veya çok seviyeli bir düğme,otomatik makinalarda CMOS veya JFET elektronik düğme olabilir. Teşhis amacıyla bir dalga ölçümü yapıldığında EKG yükseltecinin kazancı standartlaştırılmalıdır. Bu amaçla 1- mV’luk kalibrasyon uyarı devresi yapılır. EKG makinelerinde,ya da gösterme cihazı amaçlı şerit cetveli tipi kayıt aletlerini kullanan başka EKG sistemlerinde,1 mV’lik düğmeye basıldığında 10 mm yükseklikte bir iz üretecek artışı ayarlamak standart bir uygulamadır. Ayarlama nabzı aynı zamanda güçlü bir arıza arama aletidir. [Submitted by [ u H u R u ]®] | ||
| Başa dön |
| ||
| ekisper |
| ||
 Kayıtlı Üye #546 Kayıt Tarihi: 18 Sep 06 saat: 13:18Üniversite:: Yıldız Teknik Üniversitesi Mesaj Sayısı: 3 0 kez 0 mesajda teşekür aldı | sayın uhuru arkadaşım, vermiş olduğun bilgilerin gerçekten çok yararlı olduğunu söylemeliyim.bu arada siteye daha dün üye olduğum için tam anlamıyla gezemedim ama her gün biraz daha fazla site hakkında yol katediyorum. öyle sanıyorumki projelerimi bu uygun ortamda sizlerle tartışmak benim için çok keyifli olacaktır. sizler gibi biyomedikal konusu hakkında bilgi sahibi kişilerin bana bir şeyler katmasını gerçekten çok isterim. | ||
| Başa dön |
| ||
| Yasin Çağan |
| ||
| Site Kurucusu Kayıtlı Üye #1 Kayıt Tarihi: 04 Dec 05 saat: 12:18Üniversite:: Marmara Üniversitesi - Anadolu Üniversitesi Mesaj Sayısı: 579 21 kez 20 mesajda teşekür aldı | Projeni online buradan devam ettirirsen ben ve birçok arkadaşım sana fikir verebilir.Bu bilgileri alıp gidersende canın sağ olsun ama projenin bitmiş halini bizimle paylaşmanı umuyorum. Teşekkürler. | ||
| Başa dön |
| ||
| ekisper |
| ||
| Kayıtlı Üye #546 Kayıt Tarihi: 18 Sep 06 saat: 13:18Üniversite:: Yıldız Teknik Üniversitesi Mesaj Sayısı: 3 0 kez 0 mesajda teşekür aldı | bir sene boyunca burdayım. alıp da kaçmak olmaz öyle şey:) daha çok başınızı ağrıtacağımdan şüpheniz olmasın:) vize ve final haftaları ara ara konuya cevap veremeyebilirim ama şimdilik daha çok konuşacağız gözüküyor. görüşmek üzere... | ||
| Başa dön |
| ||
Powered by e107 Forum System